PDF
Harmonogramy wizualne i harmonogramy oparte na przedmiotach pomagają wszystkim uczniom – w tym dzieciom w spektrum autyzmu – podchodzić do aktywności z większą pewnością siebie. Niniejsza karta informacyjna opisuje cztery rodzaje harmonogramów – od najbardziej do najmniej konkretnych – wraz z przykładami.
Harmonogramy oparte na przedmiotach
Niektóre dzieci najlepiej rozumieją informacje przekazywane w sposób bardzo konkretny. W harmonogramach opartych na przedmiotach dany przedmiot reprezentuje określoną aktywność. Dziecko otrzymuje przedmiot na krótko przed rozpoczęciem aktywności i korzysta z niego w trakcie jej trwania.
Przykład: Piłka do koszykówki oznacza przerwę na zabawę, majtki treningowe oznaczają przerwę na skorzystanie z toalety, a talerz oznacza posiłek. Dziecko zabiera piłkę na przerwę i bawi się nią na zewnątrz, zabiera majtki treningowe do łazienki na zmianę oraz przynosi talerz na posiłek.
Harmonogramy ze zdjęciami
Choć nie są namacalne, zdjęcia dostarczają konkretnych informacji. W harmonogramach ze zdjęciami fotografia rzeczywistego przedmiotu lub miejsca reprezentuje daną aktywność. Nauczyciel pokazuje dziecku zdjęcie przed rozpoczęciem aktywności. Niektóre dzieci mogą zabierać zdjęcie ze sobą do miejsca, w którym odbywa się dana aktywność. Harmonogramy ze zdjęciami mogą również przedstawiać sekwencję zdarzeń.
Przykład: Zdjęcie szkolnego placu zabaw oznacza przerwę na zabawę, zdjęcie toalety w sali oznacza przerwę na skorzystanie z toalety, a zdjęcie stołu nakrytego talerzami i kubkami oznacza posiłek. Zdjęcia są ułożone pionowo i przymocowane na rzepy do przenośnej tabliczki, którą dziecko nosi przy sobie. Po wykonaniu danej czynności dziecko odkłada zdjęcie do kieszeni oznaczonej napisem „zrobione”.
Harmonogramy z rysunkami liniowymi
W harmonogramach z rysunkami liniowymi aktywność reprezentuje prosty rysunek. Rysunki liniowe są bardziej abstrakcyjne niż zdjęcia. Wymagają umiejętności uogólniania, ale dzięki temu są bardziej uniwersalne. Na przykład rysunek toalety może oznaczać dowolną toaletę. Obrazy są często prezentowane na zalaminowanych kartach. Nauczyciel pokazuje dziecku rysunek przed rozpoczęciem aktywności. Niektóre dzieci mogą zabierać rysunek ze sobą do miejsca, w którym odbywa się dana aktywność. Harmonogramy z rysunkami liniowymi mogą również przedstawiać sekwencję zdarzeń.
Przykład: Rysunek huśtawek i zjeżdżalni oznacza przerwę na zabawę, rysunek toalety oznacza przerwę na skorzystanie z toalety, a rysunek talerza i kubka oznacza posiłek. Rysunki są ułożone pionowo i przymocowane na rzepy do przenośnej tabliczki, którą dziecko nosi przy sobie w szkole. Te same rysunki są wykorzystywane w różnych środowiskach, takich jak dom, grupa zabawowa czy terapia.
Harmonogramy pisemne
Harmonogramy pisemne są najbardziej abstrakcyjną formą harmonogramów. Mogą być dobrym rozwiązaniem dla dzieci, które są zmotywowane do czytania. Proste słowa, umieszczone na zalaminowanych kartach lub zapisane na kartce papieru, wskazują nadchodzące aktywności. Nauczyciel przekazuje harmonogram dziecku przed rozpoczęciem aktywności.
Przykład: Słowa „przerwa”, „toaleta” i „posiłek” są umieszczone jedno pod drugim na przenośnej tabliczce, którą dziecko nosi przy sobie.
Który z tych harmonogramów będzie najlepiej dopasowany do potrzeb ucznia w Twojej klasie? Jeśli masz wątpliwości, zacznij od bardziej konkretnej formy i przechodź kolejno do następnych, aż znajdziesz rozwiązanie, które się sprawdzi..
PDF