Poprawne zachowanie podczas zabawy– Nie wolno gryźć!

Blonde toddler bites her green shirt collar.

Dzieci, które gryzą, boleśnie ranią swoich rówieśników. Przedszkolaki unikają gryzących dzieci; z tego arkusza dowiemy się, dlaczego dzieci gryzą i w jaki sposób osoby dorosłe mogą pomóc im zmienić zachowanie.

Powody dla których dzieci gryzą

  • Dla niemowlaka gryzienie jest sposobem poznawania przedmiotu, okazania podekscytowania, a także uśmierzania bólu spowodowanego ząbkowaniem.
  • Przypadki gryzienia spotykane są najczęściej u małych dzieci. Maluchy gryzą często z powodu frustracji, gdy nie potrafi ą wyrazić słowami swoich uczuć. Gryzą też, żeby zwrócić na siebie uwagę, żeby kontrolować sytuację albo kiedy naśladują innych, którzy gryzą.
  • Przedszkolaki gryzą w samoobronie lub w celu wyrażenia złości czy frustracji. Jednak większość dzieci powyżej trzeciego roku życia potrafi  wyrażać swoje uczucia i potrzeby bez konieczności gryzienia. Częste gryzienie u dzieci powyżej trzeciego roku życia jest oznaką, że dziecko może potrzebować wsparcia. Rodzice gryzących dzieci powinni porozmawiać o tym problemie z nauczycielem, lekarzem lub z psychologiem.

Jak reagować na gryzienie?

  • Bezzwłocznie włącz się w spór, powstrzymując przedszkolaka przed gryzieniem innych dzieci. Powiedz stanowczo: „Gryzienie jest niedopuszczalne! Nie pozwalam ci gryźć dzieci, bo ugryzienie boli i nikomu nie pozwolę ugryźć ciebie”. Skup swoją uwagę na ugryzionym dziecku, a nie na dziecku gryzącym. Usuwając agresywne dziecko z klasy, pociesz zranionego malucha, jednocześnie opatrując jego ranę. 
  • Oddziel dziecko od innych dzieci, dopóki nie wyczujesz, że już nie jest zdenerwowane i nie zamierza nikogo gryźć. Bądź dla maluchów wzorem do naśladowania.

Działania, które zapobiegają gryzieniu

  • Zapewnij dziecku bezpieczny przedmiot do gryzienia.
  • Naucz malucha lub przedszkolaka słów do wyrażania emocji lub potrzeb: „Jasmine, powiedz Luisowi, aby nie brał ci klocków. Nie gryź go. Poproś mnie o pomoc, jeśli jej potrzebujesz”.
  • Unikaj przyklejania łatki dziecku, typu „Dziecko, które często gryzie”. Zwracaj uwagę na pozytywne zachowania dziecka i wynagradzaj je swoim zainteresowaniem. „Taylor, czy mogę się z tobą pobawić? Twoja forteca z klocków wygląda bardzo ciekawie”.
  • Upewnij się, że podczas zajęć szkolnych jest czas na wypoczynek i posiłki. 
  • Unikaj zatłoczenia przedszkolnych pomieszczeń. W programie przedszkolnym zaplanuj zajęcia zorganizowane, jak również czas na dowolną zabawę. Zapewnij dzieciom wystarczającą liczbę zabawek i zabaw, żeby nie biły się o przedmioty.
  • Pomóż maluchom w trudnych okolicznościach. Nauczyciele i rodzice mogą pracować razem, żeby wspierać dziecko, którego rodzina przechodzi przez poważne zmiany. Zachęć dziecko do ekspresji swoich uczuć przy pomocy słów, za pomocą sztuki lub aktywności fizycznej, typu uderzanie zabawki czy przedmiotu z plasteliny.

Porozumiewanie się z rodzicami

  • Zanotuj wszystkie przypadki, w których dziecko było ugryzione. Powiadom rodziców dziecka, które ugryzło oraz dziecka ugryzionego. Przypadki gryzienia mają charakter poufny, postaraj się, aby nazwiska dzieci gryzących oraz ugryzionych nie były ujawniane pozostałym rodzicom. 
  • Poinformuj rodziców, jakie kroki podejmują nauczyciele dla zapewnienia bezpieczeństwa dzieci. 
  • Współpracuj z rodzicami gryzących dzieci, systematycznie ustalając sposoby reagowania na gryzienie w szkole i w domu. 
  • Upewnij się, że wszyscy rodzice znają przepisy Twojej placówki dotyczące gryzienia czy innego trudnego zachowania.
  • Any opinions, findings, conclusions, or recommendations expressed in this tip sheet are those of the author(s) and do not necessarily reflect the views of the Illinois State Board of Education.

Reviewed: 2025

English: Play Right—Don’t Bite!